Πέμπτη, 9 Σεπτεμβρίου 2010

Ο "παράδεισος" της Ακρόπολης

Posted by Picasa
Τα πουλιά και τα σπάνια φυτά πέριξ του ιερού βράχου


"Η Ακρόπολη δεν είναι μόνο ένα από τα σημαντικότερα μνημεία του παγκόσμιου πολιτισμού. Είναι και ένα πολύ σημαντικό μνημείο της φύσης. Η περιοχή της Ακρόπολης είναι ένας παράδεισος επί της γης". Αυτά είναι τα λόγια του βιολόγου Γρηγόρη Τσούνη, ο οποίος ασχολείται εδώ και χρόνια με την βιοποικιλότητα της Ακρόπολης και μίλησε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ για αυτόν τον παράδεισο. Η βόλτα στις περιοχές γύρω από την Ακρόπολη, στου Φιλοπάππου, στην Αρχαία Αγορά, στον πεζόδρομο της Διονυσίου Αρεοπαγίτου, στους στύλους του Ολυμπίου Διός, ακόμα και στην Πλάκα, εκτός από ένας μοναδικός περίπατος για κάθε επισκέπτη, είναι και μία περιπλάνηση μέσα σε ένα μεγάλο και πλούσιο οικοσύστημα, στο οποίο ζουν σπάνια φυτά και ζώα.

Πανίδα - Η κουκουβάγια, τα γεράκια και το "κροκοδειλάκι"

Εκτός από την κουκουβάγια, που από την αρχαιότητα ζει στην Ακρόπολη, είναι το σύμβολο της θεάς Αθηνάς και ταυτόσημη με τη σοφία και τον πλούτο, μόνιμοι κάτοικοι Ακροπόλεως είναι και ένα πλήθος άλλων ζώων. Τα πιο σπάνια από τα ζώα που απαντώνται είναι: αρπακτικά, όπως τα τρία ζευγάρια βραχοκιρκίνεζου, ένα είδος γερακιού, που φωλιάζει πάνω στον ιερό βράχο, σταχτάρες, γαλαζοκότσιφες, που το κελάηδημά τους μοιάζει με τον ήχο του φλάουτου, δενδρογαλιές και το "κροκοδειλάκι" της Ακρόπολης, ένα σαυράκι που μάλλον έχει μεταφερθεί εκεί από κάποιο νησί του Ιονίου ή του Αιγαίου μαζί με τα μάρμαρα που χρησιμοποιούνται για τις αναστηλώσεις. Συχνότερα, δε, κάνουν την εμφάνισή τους πεταλούδες και έντομα, χερσοχελώνες, πρασινόσαυρες και μικρονυχτερίδες που φωλιάζουν μέσα σε μικρές σπηλιές του ιερού βράχου, αγριοπερίστερα, η δεκαοχτούρα, ο μαυροτσιροβάκος, ο κότσυφας, ο γαλαζοκότσυφας, η καρδερίνα και ο σπουργίτης.

Το χειμώνα "επισκέπτονται" την Ακρόπολη η ποντικοβαρβακίνα, το ξεφτέρι, ο πετρίτης και η τυτώ, η σταχτοσουσουράδα, η λευκοσουσουράδα, ο τρυποφράχτης, ο φυλλοσκόπος, ο καρβουνιάρης, ο κοκκινολαίμης, η τσίχλα, η γαλαζοπαπαδίτσα, το σιρλοτσίχλονο, το ψαρόνι και οι σπίνοι. Ενώ την άνοιξη καταφθάνουν τα αποδημητικά σταβλοχελίδονα και σπιτοχελίδονα που φωλιάζουν στην Πλάκα, περιοχή στην οποία απαντώνται οι περισσότερες χελιδονοφωλιές ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο στην Ευρώπη. Ακόμα, την άνοιξη μπορεί να ακούσει κανείς και το μελωδικό κελάηδημα των αηδονιών και το νυχτερινό κάλεσμα του γκιώνη. Άλλοι εκλεκτοί επισκέπτες της Ακρόπολης είναι ο μυγοχάφτης, οι παπαδίτσες, η καρδερίνα, ο φλώρος, η καρακάξα, και ο μαυροτσιροβάκος. Όλα αυτά συνθέτουν την παραδεισένια πολιτεία των ζώων της Ακρόπολης, χαρίζοντας στον επισκέπτη μία μοναδική εμπειρία.

Ο κ. Τσούνης συνεργάζεται με μία ομάδα ανθρώπων που έχουν εκτιμήσει τη σημαντικότητα της βιοποικιλότητας της Ακρόπολης και έχουν αναλάβει σημαντικές πρωτοβουλίες για την προστασία της. Ο ίδιος λέει: "Βρισκόμαστε σε πολύ καλό δρόμο. Υπάρχει μια πολύ καλή συνεργασία με τον έφορο της Α' εφορίας αρχαιοτήτων, κ. Αλέξανδρο Μάντη, και τις αρχαιολόγους Σοφία Μοσχονησιώτη, Έφη Κασάπογλου και Αμαλία Γιαννακοπούλου και ήδη έχουν γίνει αρκετά. Βάλαμε 50 τεχνητές φωλιές και ταΐστρες γύρω από την Ακρόπολη για τις κουκουβάγιες, για τα κοτσύφια, τις παπαδίτσες, τους κοκκινολαίμιδες. Αρκετές φωλιές φιλοξενούν ήδη πουλιά και του χρόνου θα έχουμε ακόμα μεγαλύτερη επιτυχία. Με τον καινούριο χρόνο, σκοπεύουμε να βάλουμε φωλιές και ταΐστρες και για τα γεράκια".


Χλωρίδα- Η μοναδική Micromeria Acropolitana

Στον περίπατο στην Ακρόπολη, κάποιος θα βρει μαργαρίτες, μολόχες, παπαρούνες, στερνμπεργκιές, πεντάνευρα, χαμομήλια, περδικάκια, κάππαρες και βρωμούσες, αλλά και την μοναδική Μικρομέρια Ακροπολιτάνα (micromeria acropolitana). "Πρόκειται για ένα φυτό που φύεται στον ιερό βράχο της Ακρόπολης και πουθενά αλλού στον κόσμο και προϋπάρχει του Παρθενώνα" αναφέρει με υπερηφάνεια ο κ. Τσούνης, που ανακάλυψε, ύστερα από περισσότερα από 100 χρόνια, ξανά την ύπαρξή του. Το εν λόγω φυτό είχαν πρώτοι ανακαλύψει δύο Γάλλοι βοτανολόγοι, το 1906, και από εκεί και μετά χάθηκε. Το 2006, ο κ. Τσούνης κάνοντας μία βόλτα στον αρχαιολογικό χώρο, με τον εικοσιενός ετών σήμερα γιο του Λάμπρο που τον ακολουθεί κατά πόδας, βρήκαν αυτό το σπάνιο φυτό. Πέρυσι, ήρθαν σε επαφή με την καθηγήτρια Κιτ Ταν, του Πανεπιστημίου της Κοπεγχάγης, η οποία αναγνώρισε το φυτό. Η ίδια ήρθε αργότερα στην Αθήνα και επιβεβαίωσε ότι πρόκειται γι’ αυτό το σπάνιο είδος που φύεται αποκλειστικά και μόνο στην Ακρόπολη.

"Αυτό που κρίνουμε απαραίτητο είναι να προστατευτεί αυτό το φυτό. Γίνονται μεγάλες προσπάθειες από εμάς για να προστατέψουμε το φυτό και να κάνουμε και άλλες ενέργειες. Θα βγούνε ενημερωτικά φυλλάδια, αφίσες, βιβλία, ενημερωτικές πινακίδες για την χλωρίδα και την πανίδα της περιοχής, ενώ είναι στα σχέδια να γίνουν κάποιοι βιολογικοί κήποι με αρωματικά φυτά, στους ελεύθερους χώρους γύρω από το θέατρο του Διονύσου, οι οποίοι θα είναι πλήρως προσβάσιμοι και για τα άτομα με αναπηρία" επεσήμανε ο κ. Τσούνης.

Πώς εξηγείται, όμως, το γεγονός ότι υπάρχει τόσο σημαντική βιοποικιλότητα στην Ακρόπολη; "Γενικά, οι αρχαιολογικοί χώροι είναι χώροι μεγάλης βιοποικιλότητας. Το γεγονός ότι τα φυτά και τα ζώα βρίσκονται μέσα στον αρχαιολογικό χώρο της Ακρόπολης σημαίνει ότι είναι διασφαλισμένα κατά ένα μεγάλο ποσοστό. Είναι καθαρός ο χώρος, δεν χρησιμοποιούνται φυτοφάρμακα, δεν υπάρχουν κυνηγοί. Είναι μέσα στην πόλη, άρα είναι πιο ζεστά τον χειμώνα. Τα πουλιά φεύγουν από τον χώρο της Ακρόπολης και φωλιάζουν στα μπαλκόνια και τις ταράτσες των γύρω σπιτιών, για παράδειγμα. Επίσης, η πεζοδρόμηση της Διονυσίου Αρεοπαγίτου βοήθησε πάρα πολύ", εξήγησε ο κ. Τσούνης. Καταλήγοντας, εξέφρασε την επιθυμία για απτή συνδρομή στο έργο του, λέγοντας: "Η θέληση για προσφορά είναι δεδομένη, ωστόσο αυτό που χρειάζεται να γίνει στο μέλλον είναι να βρεθούν κάποιοι χορηγοί που θα μας συνδράμουν σε αυτό το έργο, έτσι ώστε να αγοραστούν κάμερες, που θα βοηθήσουν, όχι μόνο να προστατευθεί το φυτό, αλλά και ο ίδιος ο χώρος της Ακρόπολης".

Ο Γρηγόρης Τσούνης είναι υπεύθυνος του ηλεκτρονικού περιοδικού www.greenapple.gr

Κυριακή, 20 Ιουνίου 2010

Η ΑΚΡΙΒΟΘΩΡΗΤΗ ΜΙΚΡΟΜΕΡΙΑ ΤΗΣ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ

 

Micromeria acropolitana
Posted by Picasa
 
Posted by Picasa

Η ΑΚΡΙΒΟΘΩΡΗΤΗ ΜΙΚΡΟΜΕΡΙΑ ΤΗΣ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ

Το φυτό Micromeria acropolitana, το στενότοπο ενδημικό είδος της Ακρόπολης, που θεωρούνταν εδώ κι έναν αιώνα εξαφανισμένο, ανακαλύφθηηκε ξανά στον ιερό βρόχο. Παρά τις πολλές βοτανικές έρευνες που είχαν γίνει στην περιοχή, το μικρό πολυετές φυτό ήταν γνωστό μόνο από την αναφορά του Halacsy (1908). Από τότε είχε xαθεί και θεωρούνταν παγκοσμίως εξαφανισμένο, μέχρι το 2006, όταν το ανακάλυψαν ο βιολόγος Γρηγόρης Τσούνης μαζί με τον γιο του Λάμπρο, που κατοικούν στην περιοχή της Ακρόπολης και μελετούν το οικοσύστημά της.

<<Από την πρώτη στιγμή που είδαμε τα φυτά, καταλάβαμε ότι είχαμε αανακαλύψει τον χαμένο θησαυρό του ιερού βράχου>>, δηλώνει ο Γρ.Τσούνης στο Explore Nature. "ο πληθυσμός του φυτού όλα αυτά τα χρόνια παρέμεινε σταθερός με μια μικρή αύξηση το 2009. Δεν είδαμε να το επισκέπτονται μέλισσες, σφήκες ή πεταλούδες.. Αντίθετα, τους μαύρους μικρούς σπόρους της micromeria είδαμε να μεταφέρουν τα μυρμήγκια>>. Την ανακάλυψη επιβεβαίωσε και η δρ Κit Tan, καθηγήτρια Βοτανικης στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγxάγnς που έχει ασχοληθεί επισταμένα με την ενδημική ελληνική χλωρίδα. Το λουλούδι φυτρώνει σε βραχώδη μέρη όπου υπάρχει λίγο χώμα και ανθίζει τον Μάιο - Ιούνιο με μικρά ροζ άνθη. "Η μικρομέρια βρίσκεται σε άμεσο κίνδυνο, καθώς ο πληθυσμός της δεν ξεπερνά τα 200 άτομα. Πρέπει να προστατευθεί και να διαφυλαχθεί ως κόρη οφθαλμού", τονίζει ο κ. Τσούνης.

Πέρα από τη Μικρομερια, η περιοχή της Ακρόπολης είναι ένα πλούσιο οικοσύσmμα. Οπως εξηγεί ο Γρ. Τσούνης, εκεί φύονται κι άλλα ενδημικά φυτά mς Ελλάδας. Eπιπλέoν, σmν περιοχή μπορεί κανείς να δει βραχοκιρκίνεζα και γαλαζοκότσυφες,κoυκoυβάγες,σταβλoxελίδονα, σταχτάρες, αρκετά ζευγάρια από τσαλαπετεινούς, όπως επίσης κότσυφες και μαυροτσιροβάκους. Τον χειμώνα κάνουν τηv εμφάνισή τους η ποντικοβαρβακίνα, το ξεφτέρι, ο πετρίτης, η τυτώ. Πρόσφατα η Α' Εφορεία Προϊστορικών και Κλασσικών Αρχαιοτήτων εγκατέστησε τεxvnτές φωλιές και ταίστρες για τα πουλιά στην ευρύτερη περιοχή. Στα σπήλαια βρίσκουν καταφύγιο οι μικρονυχτερίδες, ενώ στη νότια πλευρά της Ακρόπολης εντoπίστηκε πρόσφατα και το κροκοδειλάκι ,(Laudakia stellio) μια σαυρα που παρατηρείται για πρώτη φορά σmν Αττική, καθώς ζει στα vnσιά του Αιγαίου, σmν Κέρκυρα, στους Παξούς και κοντά στη Θεσσαλονίκη.
Explore Nature, ΕΘΝΟΣ
Τευχος 24, Μεγαλο Σαββατο 3 Απριλιου 2010.

Δευτέρα, 7 Ιουνίου 2010

Η ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΓΥΡΩ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ



Posted by Picasa


Photos by Lambros Tsounis
Posted by Picasa